Dnevna štampa Marketing Redakcija Kontakt
Polovina građana ne vjeruje Vladi * Borovu brataničnu zaposlili pred izbore * Policija 10 godina ignorisala zahtjeve tužilaštva  * Isplatili A2A iako nisu uzeli 32 miliona od EPCG * Oči svijeta uprte u Helsinki * Narodna * Narod krpi ko stigne
ISSN 1800-6299
  Izdanje: 16-07-2018

Porudzbenica
Rubrike
Pogledajte

Strip Dana

Strip

Riječ Dana
MIJOMIR PEJOVIĆ, POSLANIK DEMOKRATSKE CRNE GORE :
Ministar Pavle Radulović okrenuo se sada Nacionalnoj turističkoj organizaciji, za koju želi da bude tutor lokalnim turističkim organizacijama.

Vic Dana :)

Šta plavušina mama kaže ćerki koja ide na sastanak?
– Ako nisi u krevetu do 12, dođi kući.


Dođe lik u teretanu i pita instruktora:
– Na koju spravu da idem da bih privukao što više žena?
– Na bankomat, on je tu ispred...


Šeta se zec šumom i ugleda jedan dugačak red. Odluči zec da vidi šta se dešava. Krene on da se progura na početak reda, govoreći:
– Izvinite, oprostite, izvinite...
Kad je konačno došao na početak reda, medo koji je stajao ispred njega kaže mu:
– Je`l ti mali, šta si došao ovamo? Mrš nazad.
I odgurne ga skroz na kraj reda.
Ali zeka ne odustaje. Ponovo to uradi, ali medo ga ponovo odgurne.
Ponovi se to tako nekoliko puta, kad na kraju zec popizdi i kaže:
– E sad ni neću da otvorim pekaru.







Arhiva
Dan:
Mjesec:
God:

Razno
Uclani se

Stav - datum: 2018-07-11
Koncept građanstva
Koncept građanstva Svaka zajednica ima svoj identitet, koji je određen vrijednostima i normama, kao i koncepcijama i kulturnim karakteristikama koje dijele svi članovi
- Piše: Nik Gašaj

U savremenim društvima u centru interesovanja političke teorije i prakse je koncept građanstva, koji upućuje na položaj građanina u dvostrukom odnosu, vertikalnom kao odnosom između građanina i države, i horizontalnom–međusobni odnos građana. To je, prije svega, posledica krize nacionalne države u multietničkim društvima i razmaha politike identiteta. No, aktuelizovanje ideje građanstva podstakli su istovremeno i procesi globalizacije i regionalne integracije, kao i stvaranje nadnacionalnih političkih organizacija.
Liberalni model: u globalu se razlikuju dva poimanja građanstva: liberalno i komunitarno. Liberalno shvatanje građanstva naglašava individualna prava unutar okvira vladavine prava. Iz toga proizlazi i da je najbolji oblik vlade onaj u kome su individualna prava garantovana konstitucionalnim ograničenjima vlasti. S obzirom na to da je sloboda pojedinca najviša vrijednost za liberalizam, to i liberalni model građanstva naglašava upražnjavanje prava koja su ključna za individualnu autonomiju. Izvorno, to su prvenstveno građanska i politička prava.
Klasični liberali 17. 18. i prve polovine 19. vijeka (Džon Lok, Adam Smit, Dejvid Hjum, Vilhelm fon Humbolt, Bendžamin Konstan, Imanuel Kant i dr.) zagovaraju minimiziranje opsega države, a maksimiziranje područja individualne slobode, s posebnim naglaskom na ekonomskoj slobodi zasnovanoj na svetosti vlasništva. Poštovanje vlasništva oni vide ključnim za poštovanje individualnog života i slobode. Svako ima pravo da slijedi sopstvene interese i želje i da posjeduje sopstvenu koncepciju dobra i životnog plana. Jedino ograničenje koje je liberalno dopustivo jeste jednaka sloboda.
Jednaka sloboda: centralna ideja za klasične liberale je da je državna vlast ograničena pravima pojedinaca. Ovo je suština klasično-liberalnog i libertarijanskog građanstva, formalni status koji se sastoji od cjeline neotuđivih građanskih i političkih prava i sloboda radi zaštite autonomije.
Moglo bi se govoriti o nekoliko varijanti liberalizma, ali kada je u pitanju građanstvo njih je moguće svesti na dvije osnovne: libertarijanizam i socijalni liberalizam. Bez obzira na različite naglaske unutar libertarijanizma, to je politička filozofija koja proklamuje manje države i više slobode, uvijek i po svakom pitanju, bez izuzetka (Ilija Vujačić).
I socijalni liberalizam polazi od individualne slobode i jednakosti kao centralnih vrijednosti, od prihvatanja mnoštva životnih stilova kao datih i očekivanja da država bude tolerantna i neutralna u pogledu različitih filozofija života. Odstupanje od ove neutralnosti odvija se u socijalnom polju, pridavanjem državi sada izvjesne socijalne funkcije. Država, prema toj koncepciji, treba da obezbjeđuje jednake mogućnosti svima, što zahtijeva njenu pozitivnu ulogu u ekonomskom i socijalnom životu. Socijalni liberali se prihvataju pozitivnog pojma slobode. Oni misle da garancije formalne slobode nijesu dovoljne i da bi sloboda bila od ikakve vrijednosti treba takođe omogućiti i materijalne uslove da se ona upražnjava, a to se radi putem redistribucije. Zato su u socijalnoj liberalnoj državi građani ovlašćeni ne samo na građanska i politička, nego i na socijalna prava. U stvari, to je filozofija socijalno-liberalne teorije pravde. Građanin izražava svoje građanstvo zahtijevajući ona prava koja mu omogućavaju da realizuje svoj koncept ispunjenja života. Dakle, radi se o poštovanju prava drugih. Građanstvo nije jedinstven i monolitan koncept, već izražava duboke razlike u istorijskom iskustvu političke participacije, pa se drugačije postavlja u emigracionim zemljama, Sjedinjenim Američkim Državama i Kanadi, drugačije u evropskim nacionalnim državama, poput Francuske ili još drugačije u Njemačkoj, a sasvim drugačije u jednoj multikulturalnoj federalnoj zajednici, kao što je Švajcarska.
Zajednica – polazište: komunitarno građanstvo je gledište prema kojem se pojedinac ne može posmatrati odvojeno od njegovih socijalnih, kulturnih i istorijskih konteksta. Komunitarci ne uzimaju pojedinca, već zajednicu kao svoje polazište. Za njih zajednica nije samo jedno udruženje u koje se slobodno ulazi radi uzajamne koristi njenih članova. Zajednica je opskrbljena intrističnom vrijednošću, javni život je neodvojivo povezan sa ličnim i unutrašnjim životom i individualna dobrobit zavisi od opšte dobrobiti. Zajednica se posmatra kao istorijski razvijen entitet u kome neko participira od rođenja. Komunitarizam odbacuje liberalni individualizam kao izolacionizam i daje primat zajednici.
Individualni identitet: svaka zajednica ima svoj identitet, koji je određen vrijednostima i normama, kao i koncepcijama i kulturnim karakteristikama koje dijele svi članovi. Suštinsko je ovdje da duh zajedništva i uzajamne solidarnosti, kao osjećanje lojalnosti i privrženosti zajednici (grupi), oblikuje i uspostavlja osnovu zajedničke koncepcije dobra, pri čemu je opstanak zajednice najveće dobro.
Prema komunitarcima, individualni identitet se nalazi u socijalnoj interakciji u okviru posebne kulturno istorijske – zajednice. Oni takođe odbacuju neutralnosti liberalne države, zahtijevajući njeno aktivno promovisanje opšteg dobra. Komunitarci u stvari misle da su liberalne vrijednosti neostvarljive i univerzalnost i neutralnost demaskiraju kao liberalne mitove.
(Autor je politikolog)

Komentari

Komentari se objavljuju bez zadrške.

Zabranjen je govor mržnje, psovanje, vrijedjanje i klevetanje. Nedozvoljen sadržaj će biti izbrisan u najkraćem roku čim bude primijećen ili prijavljen, a autori spornog komentara rizikuju da budu prijavljeni nadležnim institucijama.

Prijavite neprikladan komentar našem MODERATORU.

Ukoliko smatrate da se u ovom članku krši Kodeks novinara, prijavite našem Ombudsmanu.

Najčitanije danas

INFO

Zaštitnika prava čitalaca Dan-a

OMBUDSMAN

kontakt:

ombudsman@dan.co.me

fax:

+382 20 481 505

Pogledajte POSLOVNIK

Pratite rad OMBUDSMANA

Pogledajte IZVJEŠTAJE

Karikatura DAN-a
Karikatura
Pogledaj sve karikature >>>

Najčitanije - 7 dana


 

Prognoza dana

 



 

Developed by Beli&Boris - (c) 2005 "Dan"