Dnevna štampa Marketing Redakcija Kontakt
Ivičin sin je tražio da sve ide preko njega, ali mu pare nijesam davao * Ne slažem se da se Vučiću dodijeli orden * "Nije šmrkao, nego vježbao" * Zbrinula djecu ali krijući * Na Jug uz podršku sa tribina * Prihvatiće tehničku vladu kao što su i Briselski plan * Traže smjenu poslovođe zbog sumnje da je krao ugalj
ISSN 1800-6299
  Izdanje: 08-10-2019

Porudzbenica
Rubrike
Pogledajte

Strip Dana

Strip

Riječ Dana
MIODRAG VUKOVIĆ, POSLANIK DPS-a:
Milo Đukanović ima alternativu u DPS-u, ali u ovom trenutku ta alternativa nije potrebna.

Vic Dana :)

Šta je tuberkuloza?
Dva medvjeda kuliraju.

Šta radi Piroćanac kad ga steže kragna od košulje?
Vadi krajnike.
Poštar bakici donio pismo:
- Bakice, evo stiglo pismo iz Amerike, avionom!
Bakica:
- Ne laži, vidjela sam te ja, došao si na motoru!







Arhiva
Dan:
Mjesec:
God:

Razno
Uclani se

Feljton - datum: 2019-10-03 JUGOSLAVIJA I ORGANIZACIJE POLITIČKE EMIGRACIJE 11
Leka Zogu – „idejni usmjerivač albanske emigracije”
Naslovnica Dragišićeve knjige Leka Zogu – „idejni usmjerivač albanske emigracije” Feljton smo priredili prema knjizi dr Petra Dragišića „Ko je pucao u Jugoslaviju? – jugoslovenska politička emigracija na Zapadu 1968-1980”, koju je izdao Institut za noviju istoriju Srbije iz Beograda, 2019. godine
-PRIREDIO: MILADIN VELjKOVIĆ

Značajnu organizaciju Albanaca u egzilu predstavljao je i komitet slobodna Albanija (Komiteti Shqiperia e lire), koji je osnovan 1949. godine u Parizu. Pedesetih godina organizacija je imala tri centra (u Njujorku, Rimu i Minhenu). Organizacija je izdavala i list „Slobodni Albanci”, koji je, prema ocjeni SID-a, imao „izrazito antikomunističku orijentaciju”. SID je procjenjivao da je Komitet za cilj imao stvaranje velike Albanije, te da djeluje „u okviru globalne američke politike”, odnosno da se preko njega „djelimično kanališe i usmjerava politika Zapada prema Albaniji i Jugoslaviji”. Tokom prvih poslijeratnih godina u Rimu je formiran i Savez Kosovara (Lidhja Kosovare), koji je okupljao albansku emigraciju sa Kosova, odnosno baliste sa Kosova. Cilj organizacije je bio otcjepljenje jugoslovenskih teritorija naseljenih etničkim Albancima i njihovo prisajedinjenje Velikoj Albaniji. Ključni centri ove organizacije nalazili su se u Njujorku i Čikagu. Nešto starija je bila organizacija Nacionalni nezavisni blok (Bloku kombetare indipendent), osnovana 1943. godine. Blok je do kontrarevolucije na Kosovu bio prije svega usmjeren na napade na režim u Tirani, da bi poslije 1981. godine pojačao djelovanje „na antijugoslovenskoj platformi”.

Prizrenska liga u izbjeglištvu osnovana je, kako smo već napomenuli, 1962. godine. Od 1966. godine njen lider je bio Džafer Deva. U dokumentu SID-a podvlači se rivalstvo Prizrenske lige sa savezom Kosovara. Poslije smrti Džafera Deve na čelo organizacije je došao Ismet Beriša. Organizacija je imala i ogranak u Njujorku, kojeg su činili albanski emigranti porijeklom iz Plava i Gusinja. Prizrenska liga je, prema ocjenama u jugoslovenskom Sekretarijatu za inostrane poslove, bila „čisto nacionalistički i iredentistički” orijentisana organizacija, usmjerena protiv Jugoslavije. Sa Nacionalnim komitetom slobodno Kosovo Prizrenska liga je 1978. godine uspostavila saradnju, čija je idejna baza bila Kosovski zavjet (Beselid hja Kosovare). Liga je izdavala periodična izdanja i štampala antijugoslovenske pamflete.

U pomenutom dokumentu Službe za istraživanje i dokumentaciju navedeno je još dvadesetak albanskih emigrantskih organizacija: Albanski demokratski savez, Albanska omladina u slobodnom svijetu, Organizacija albanskih studenata u Njujorku, Američko-albanska nacionalna organizacija, Crvena pesnica, Udruženje klubova Albanaca republikanaca, Pan-albanska federacija Vatra, Organizacija slobodne Albanije, Društvo Bajram Curi, Nacionalna revolucionarna kosovsko-albanska organizacija, Crveni front, Njemačko-albansko društvo prijateljstva, Društvo prijatelja nove Albanije, Otpor Kosova, Nacionalni komitet slobodno Kosovo, Vardarski demokratski savez, komitet progresivnih Italo-Albanaca.

Jugoslovenski Sekretarijat za inostrane poslove je krajem sedamdesetih godina Leka Zogua smatrao „organizatorom i idejnim usmjerivačem aktivnosti albanske emigracije”. Tvrdilo se da je Zogu „razvio dosta široku aktivnost na objedinjavanju albanskih emigrantskih organizacija”, odnosno da je pledirao za formiranje jednog zajedničkog izvršnog organa albanskih emigrantskih organizacija, kao i vojne organizacije koju bi činili emigranti i „strani plaćenici”. Zogu je, prema jugoslovenskim saznanjima, svoje planove usmjeravao ka Albaniji, pokušavajući da za te ciljeve pridobije i jugoslovensku podršku. „I dalje nastupa sa tezom da Jugoslavija treba da pomogne akcije emigranata i ističe spremnost da uspostavi kontakt sa nadležnim organima (jugoslovenskim-P.D.) radi dobijanja saglasnosti sa korišćenje naše teritorije”. Zogu je, saznajemo u istom dokumentu, nastojao i da stvori svoje baze na Kosovu. Iz dokumenta Saveznog SSUP-a iz 1978. godine proizilazi da je između Zoguove organizacije i Bali kombetara krajem sedamdesetih godina vladao priličan rivalitet.


(NASTAVIĆE SE)


Komentari

Komentari se objavljuju bez zadrške.

Zabranjen je govor mržnje, psovanje, vrijedjanje i klevetanje. Nedozvoljen sadržaj će biti izbrisan u najkraćem roku čim bude primijećen ili prijavljen, a autori spornog komentara rizikuju da budu prijavljeni nadležnim institucijama.

Prijavite neprikladan komentar našem MODERATORU.

Ukoliko smatrate da se u ovom članku krši Kodeks novinara, prijavite našem Ombudsmanu.

Najčitanije danas

INFO

Zaštitnika prava čitalaca Dan-a

OMBUDSMAN

kontakt:

ombudsman@dan.co.me

fax:

+382 20 481 505

Pogledajte POSLOVNIK

Pratite rad OMBUDSMANA

Pogledajte IZVJEŠTAJE

Karikatura DAN-a
Karikatura
Pogledaj sve karikature >>>

Najčitanije - 7 dana


 

Prognoza dana

 



 

Developed by Beli&Boris - (c) 2005 "Dan"