Dnevna štampa Marketing Redakcija Kontakt
Podrška reformama, ali i budžetu * Kleo i prijetio „Danu”, MANS-u i „Vijestima” * Nosim svoj krst zajedno sa narodom * Mladić poginuo, petoro povrijeđeno * O koaliciji će odlučivati Glavni odbor * Albanska akcija „Čast” za napade na Srbe sa KiM * Muzički spas u vrijeme karantina
ISSN 1800-6299
  Izdanje: 10-10-2020

Porudzbenica
Rubrike
Pogledajte

Strip Dana

Strip

Riječ Dana
Nik Đeljošaj, predstavnik Albanske liste:
Saradnju sa mandatarom želimo u svakom slučaju, bili vlast ili opozicija.

Vic Dana :)

Pita žena muža: - Dušooo, koliko me voliš od 1 do 10? - Ma, ja te od 1 do 10 obožavam, ali u 11 moram u kafanu!







Arhiva
Dan:
Mjesec:
God:

Razno
Uclani se

Pazarni dan MAJSKI GUNDELJ (MELOLONTHA MELOLONTHA) SE U OKTOBRU POVLAČI DUBLJE U ZEMLJU NA PREZIMLJAVANJE
U borbi protiv larvi duboko obrađivati zemljište
Nevena Barjaktarović U borbi protiv larvi duboko obrađivati zemljište U oktobru se majski gundelj povlači dublje u zemlju na prezimljavanje. Tokom aprila i maja naredne godine larve migriraju iz dubljih slojeva zemljišta u zonu korijenovog sistema i ishranom pričinjavaju veliku štetu na mnogim gajenim biljkama. Oštećene biljke ne mogu da se oporave i suše se
- PIŠE: Nevena Barjaktarović, inženjer agronomije

Majski gundelj (Melolontha melolontha) je veoma značajna štetočina koja napada veći broj poljoprivrednih i šumskih kultura. Naročito je značajna u zemljama i područjima srednje Evrope, odakle i vodi porijeklo. Poslednjih godina masovnije se pojavljuje u brdsko-planinskim područjima Crne Gore, na livadama i pašnjacima (područje Šavnika, Žabljaka, Kolašina, Bijelog Polja i Berana) gdje i pričinjava značajne štete.
Majski gundelj je štotočina lista- oštećenja pravi odrasli insekt, a larva je štetočina podzemih organa (korijen, lukovice, krtole).
Štetočina ima višegodišnje razviće. U našim agroekološkim uslovima razviće traje tri godine, tako da je svaka četvrta godina letna. Prezimljava u zemlji kao larva različitog uzrasta i kao odrasla jedinka. Odrasli insekti se aktiviraju krajem aprila i tokom maja (otuda naziv – majski). Na jednom lokalitetu većina odraslih jedinki se obično pojavljuje istovremeno na površini zemlje. Na mjestu pojave, miruju do zalaska sunca. Tada započinju svoj kratkotrajni let koji najčešće traje 20 do 40 minuta, odnosno do potpunog mraka. Odrasli insekti se sakupljaju u jata i orijentisana tamnim obrisima voćnjaka, šuma i pojedinačnih stabala lete prema drveću. U nastojanju da stignu do drveća (čijim se listom dopunski hrane), majski gundelj može da preleti i do 3 km od mjesta pojave. Odrasli insekti najradije brste lišće bjelogoričnog drveća, manje žbunja i neznatno zeljastih biljaka. U vrijeme jače pojave, u letnim godinama može izazvati golobrst.
Od voćaka najradije napada koštičave voćke (trešnja, višnja, šljiva), zatim jabuku, dud, orah, vinovu lozu, lijesku. Od šumskog drveća najčešće napada hrast, javor, brijest, bukvu, lipu, grab, brezu, topolu, divlji i pitomi kesten, glog. Na zeljaštim biljkama (salata, kupus, mahunarke, uljana repica, šećerna repa) šteta odraslih insekata je neznatna, pogotovo u poređenju sa štetom koju na njima izaziva larva. Suvo i toplo vrijeme u periodu dopunske ishrane veoma pogoduju štetočini. Tada se hrani povećanim intenzitetom, pa nastaju i veće štete. Pored toga, značajno se povećava i plodnost ženki, pa polažu veći broj jaja, zbog čega se može očekivati i veća šteta od larvi. Nakon završene dopunske ishrane i parenja, ženke prelijeću na slabije obrasle i nezasjenjene površine (livade, pašnjaci, djetelišta, usjevi strnih žita, vrtovi, jagodnjaci, vinogradi, rasadnici voćaka i vinove loze) koje često mogu biti veoma udaljene od mjesta ishrane. U zavisnosti od strukture i vlažnosti zemljišta ženka pravi komornice na dubini od 15 – 30 cm i u njih, pojedinačno ili u grupicama položi do 40 jaja. Ova aktivnost ženke traje 3 – 4 dana nakon čega ona izlazi iz zemlje radi ponovne ishrane. Poslije ove ishrane većina ženki ponovo polaže jaja, veoma rijetko ženka polože jaja još jednom. Jedna ženka ukupno položi oko 60 jaja. Da bi počelo razviće, zemljište mora biti dovoljno vlažno jer ukoliko je suvo, jaja brzo propadaju. Upijanjem vlage iz zemljišta jaje povećava zapreminu i do pet puta. Tokom razvića larva prolazi kroz tri stupnja, a piljenje prvih larvi počinje u junu. Do avgusta zadržavaju se na okupu i hrane organskim materijama u raspadanju ili sitnijim korijenovim žilicama, ne pričinjavajući štetu. Tokom avgusta se razilaze i počinju da žive samostalno, nakon čega se prvi put presvuku, odnosno prelaze u drugi uzrast. U oktobru, povlače se dublje u zemlju na prezimljavanje. Tokom aprila i maja naredne godine larve migriraju iz dubljih slojeva zemljišta u zonu korijenovog sistema i ishranom pričinjavaju veliku štetu na mnogim gajenim biljkama. Oštećene biljke ne mogu da se oporave i suše se. Tokom juna, larve prelaze u treći stupanj koji traje najduže. Tokom tog uzrasta larve prezimljavaju dublje u zemlji i nastavljaju aktivnost na proljeće treće godine razvića. Nakon završenog razvića odrasle larve se spuštaju u zemlju gdje prelaze u stadijum lutke. U avgustu se formira odrasla jedinka, ali ostaje u zemlji do narednog proljeća, odnosno četvrte kaledarske godine razvića. Protiv majskog gundelja mogu se primjeniti agrotehničke, mehaničke, hemijske i biološke mjere suzbijanja. One su namijenjene suzbijanju odraslih insekata i larvi. Najpovoljniji rezultat postiže se organizovanim akcijama na cijelom ugroženom području i sukcesivnom primjenom svih raspoloživih metoda. Odrasle jedinke se suzbijaju u toku dopunske ishrane tretiranjem napadnutih stabala sa insekticidima utrobnog i kontaktnog djelovanja. Stresanje odraslih jedinki sa krošnji voćaka u ranim jutarnjim časovima (između pet i osam časova) takođe daje zadovoljajući rezultat u zaštiti. U borbi protiv larvi veoma su značajne agrotehničke mjere, a naročito redovna i duboka obrada zemljišta. Tom prilikom se jaja i larve oštete i masovno propadaju. Dubokim oranjem se jaja, larve i odrasli insekti izbacuju i na površinu gde su izloženi nepovoljnom uticaju faktora spoljašnje sredine (temperatura, vlaga, predatori), te je napad ove štetočine na okopavinama uvijek niži. Larve su neotporne na povišenu vlažnost zemljišta, tako da navodnjavanje predstavlja značajnu agrotehničku mjeru suzbijanja. Za suzbijanje štetočina u zemljištu mogu se koristiti preparati na bazi acetamiprida, deltametrina, teflutrina. Insekticidi se primenjuju kao granularni ili tečni i to neposredno pred sjetvu (sadnju) ili istovremeno.


Unakrsno drljanje livade
Na manjim površinama, prilikom obrade zemljišta, larve se sakupljaju i mehanički uništavaju (gnječenje, spaljivanje, zatvaranje u PVC vreće). Unakrsno drljanje površina (livade) u periodu kada se larve nalaze u površinskom sloju zemljišta i zasnivanje vještačkih livada sa brzorastućom smješom trava ili žitarica takođe je jedna od obaveznih mjera. Na površinama na kojima mjere borbe nisu sprovođene jedino pouzdan način zaštite usjeva od larvi je tretiranje zemljišta prije ili za vrijeme sjetve, odnosno sadnje kada se u uzorcima zemljišta ustanovi najviše jedna larva.

Komentari

Komentari se objavljuju sa zadrškom.

Zabranjen je govor mržnje, psovanje, vrijedjanje i klevetanje. Nedozvoljen sadržaj neće biti objavljen.

Prijavite neprikladan komentar našem MODERATORU.

Ukoliko smatrate da se u ovom članku krši Kodeks novinara, prijavite našem Ombudsmanu.

Uslovi korišćenja

Svako neovlašćeno korišćenje sadržaja štampanog i on-line izdanja Dana kažnjivo je i vlasnik prava shodno Zakonu o autorskim i srodnim pravima ima pravo na zaštitu od istog, kao i na naknadu štete prouzrokovane takvim radnjama. Zabranjeno je svako objavljivanje, modifikovanje, kopiranje, štampanje, reprodukovanje, distribuiranje ili na drugi način javno prikazivanje podataka, tekstova, fotografija i informacija iz naših izdanja, bez pisane saglasnosti Jumedia Mont doo.

MARKETING
loading...
Predaja pomena on-line

Najčitanije danas

INFO

Zaštitnika prava čitalaca Dan-a

OMBUDSMAN

kontakt:

ombudsman@dan.co.me

fax:

+382 20 481 505

Pogledajte POSLOVNIK

Pratite rad OMBUDSMANA

Pogledajte IZVJEŠTAJE

Karikatura DAN-a
Karikatura
Pogledaj sve karikature >>>

Najčitanije - 7 dana


 

Prognoza dana

 



 

Developed by Beli&Boris - (c) 2005 "Dan"