(UŽIVO) Birol: Nema mjesta opuštanju kada je riječ o bezbjednosti snabdijevanja naftom: IRGC: Ni kap nafte neće proći kroz Ormuski moreuz

IRGC: Ni kap nafte neće proći kroz Ormuski moreuz

Iranska Revolucionarna garda (IRGC) saopštila je da su dva broda koja su pokušala proći kroz Ormuski moreuz zahvaćena "velikim požarima" nakon eksplozija.

U saopštenju nije precizirano da li su brodove direktno pogodile snage Revolucionarne garde ili su naišli na morske mine koje je, kako se navodi, postavio IRGC.

Na kraju saopštenja, Revolucionarna garda uputila je upozorenje da će, sve dok se nastavlja, kako navodi, "američka agresija" u regionu, Ormuski moreuz ostati zatvoren.

"Ni kap nafte ili gasa, niti jedan paket hemijskog đubriva neće biti izvezeni", poručio je IRGC.

Iran ističe da je odlučan da uspostavi kontrolu nad Ormuskim moreuzom, dok Sjedinjene Američke Države insistiraju na povratku stanja na ono koje je vladalo prije izbijanja sukoba.

Kako navode iranski izvori, nijedna strana za sada ne pokazuje spremnost na ustupke, a velike razlike u stavovima Teherana i Vašingtona i dalje predstavljaju glavnu prepreku diplomatskom rješenju krize.

(Al Jazeera)

Libanska vojska optužila Izrael da je otvorio vatru u blizini njenih jedinica u "pilot-zoni" na jugu Libana

Libanska vojska optužila je Izrael da je otvorio vatru u blizini njenih jedinica tokom njihovog raspoređivanja u jednoj oblasti na jugu Libana.

U objavi na platformi Iks, libanska vojska navela je da su njeni vojnici izvodili operacije u mjestu Zavtar el Garbije, kada su izraelske snage "otvorile vatru u blizini tih jedinica".

Kako se navodi, napad će "otežati sprovođenje faza raspoređivanja u pilot-zonama", koje su počele danas u skladu sa okvirnim sporazumom koji su Izrael i Liban potpisali 26. juna.

Izraelska vojska se za sada nije oglasila povodom ovih tvrdnji.

Izraelska vojska započela je "pilot-program" djelimičnog povlačenja iz južnog Libana, predavši kontrolu nad tri sela libanskim oružanim snagama.

(Guardian)

Dva tankera sa saudijskom naftom promijenila pravac nakon upozorenja Huta

Dva tankera koja su prevozila saudijsku sirovu naftu za Kinu i Indiju promijenila su kurs u Crvenom moru i uputila se ka Sueckom kanalu, nakon upozorenja jemenskih Huta.

Huti su u ponedjeljak proglasili pomorsku blokadu Saudijske Arabije, čime su, prema ocjenama, otvorili mogući novi front u širem sukobu povezanom sa američko-iranskim neprijateljstvima i dodatno povećali rizik po globalno snabdijevanje energentima i međunarodnu trgovinu.

Ta grupa je u elektronskoj poruci upućenoj brodarskim kompanijama upozorila da ne utovaraju niti istovaraju teret u saudijskim lukama, navodeći da bi takve aktivnosti mogle dovesti do toga da brodovi budu gađani "na bilo kojoj lokaciji".

Huti kontrolišu sjeverni dio Jemena, uključujući i obalu uz moreuz Bab el Mandeb, na ulazu u Crveno more. Saudijska luka Janbu, na obali Crvenog mora, do sada je predstavljala glavnu alternativnu rutu za izvoz miliona barela bliskoistočne nafte dnevno, kako bi se izbjegla plovidba kroz blokirani Ormuski moreuz, na ulazu u Persijski zaliv.

(Al Jazeera)

Birol: Nema mjesta opuštanju kada je riječ o bezbjednosti snabdijevanja naftom

Izvršni direktor Međunarodne agencije za energetiku (IEA) Fatih Birol izjavio je da pogoršanje situacije oko Ormuskog moreuza dodatno povećava zabrinutost za bezbjednost snabdijevanja naftom, ali da tržišta i dalje ublažava nekoliko važnih faktora.

Među njima su, kako je naveo, nastavak izvoza nafte iz zemalja Persijskog zaliva, poput Saudijske Arabije i Ujedinjenih Arapskih Emirata, alternativnim pravcima koji zaobilaze Ormuski moreuz, kao i povećanje izvoza proizvođača van Bliskog istoka, čime se djelimično nadoknađuje manjak ponude.

Ipak, Birol je u saopštenju ocijenio da će "potpuno i bezuslovno ponovno otvaranje Ormuskog moreuza biti od suštinskog značaja kako bi se spriječilo dalje narušavanje globalne energetske bezbjednosti".

Upozorio da je "nema mjesta opuštanju kada je riječ o bezbjednosti snabdijevanja naftom", imajući u vidu eskalaciju sukoba i kontinuirano smanjenje raspoloživih komercijalnih zaliha.

Prema njegovim riječima, prerada nafte i snabdijevanje naftnim derivatima ne prate rast isporuka sirove nafte, zbog čega su tržišta prerađenih naftnih proizvoda, poput dizela i benzina, znatno zategnutija od tržišta sirove nafte.

Cijena nafte raste nakon najave pomorske blokade Saudijske Arabije

Cijene nafte su u porastu nakon što su jemenski Huti, koje podržava Iran, proglasili pomorsku blokadu saudijskog brodarstva, što je dodatno pojačalo zabrinutost zbog globalnog snabdijevanja energentima, u trenutku kada su obnovljeni napadi na tankere u Ormuskom moreuzu.

Cijena nafte tipa brent, koja predstavlja globalni referentni standard, porasla je za 1,8 odsto i dostigla 90,85 dolara po barelu. Istovremeno, američka referentna nafta WTI poskupjela je za sličan procenat, na 83,97 dolara po barelu.

Od početka mjeseca, cijena brenta porasla je za gotovo 20 dolara po barelu, usled ponovne eskalacije sukoba između Sjedinjenih Američkih Država i Irana.

Huti upozorili saudijske brodove da izbjegavaju Crveno more

Jemenski Huti, koje podržava Iran, upozorili su saudijske brodove da ne koriste Crveno more, u poruci emitovanoj preko FM radio-veze namijenjene plovilima u tom strateški važnom pomorskom pravcu.

U poruci, do koje je došao Si-En-En, navodi se da zbog "kontinuirane opsade jemenskog naroda", svi brodovi koji pripadaju "saudijskom neprijatelju" treba da koriste alternativnu rutu preko Adenskog zaliva.

Poruka, emitovana na engleskom jeziku, završava se upozorenjem da će, u slučaju nepoštovanja odluke jemenskih oružanih snaga, ti brodovi biti "legitimne mete".

Huti su pomorsku blokadu Saudijske Arabije proglasili u ponedjeljak, a taj potez osudio je Rijad.

Rojters je izvestio da su Huti uputili i elektronsku poruku pomorskim kompanijama, upozoravajući ih da ne utovaruju niti istovaruju robu u saudijskim lukama, jer bi u suprotnom njihovi brodovi mogli da budu gađani "na bilo kojoj lokaciji".

Pezeškijan: Iran u totalnom ratu

Jordanska protivvazdušna odbrana presrela je i oborila tri iranske rakete usmjerene ka toj zemlji, saopštile su Oružane snage Jordana.

U saopštenju se navodi da nije bilo žrtava niti materijalne štete.

Istovremeno, američka Centralna komanda saopštila je da su tokom noći izvedeni novi vazdušni udari na vojne komandne centre, pomorske kapacitete, položaje za lansiranje raketa i dronova, kao i sisteme protivvazdušne odbrane u Iranu.

Iranski državni mediji prenijeli su da su eksplozije odjeknule na više lokacija na jugu zemlje, a predsjednik Irana Masud Pezeškijan izjavio je da je Iran "u totalnom ratu", ocijenjujući da se sukob odražava i na ekonomiju zemlje.

(CNN)

Iranski ministar u Pakistanu, nastavljaju se napori za spas sporazuma sa SAD

Iranski ministar unutrašnjih poslova Eskandar Momeni započeo je u Pakistanu razgovore sa posrednicima, dok traju diplomatski napori da se sačuva privremeni sporazum između Sjedinjenih Država i Irana.

Momeni se sastao sa načelnikom pakistanske vojske Asimom Munirom, a kasnije tokom dana trebalo bi da razgovara i sa premijerom Šehbazom Šarifom, prenosi Asošiejted pres, pozivajući se na dvojicu neimenovanih zvaničnika upoznatih sa pregovorima iza zatvorenih vrata.

Detalji sastanka nisu odmah objavljeni. Razgovori se održavaju u trenutku kada Iran nastavlja napade na arapske saveznike SAD u Persijskom zalivu.

Pakistan je imao ključnu ulogu u postizanju prošlogodišnjeg privremenog sporazuma i nastoji da obje strane vrati za pregovarački sto.

(The Guardian)

IDF ubrzano gradi barijeru kojom se odvaja oko 50 odsto Pojasa Gaze

Izraelska vojska (IDF) gradi diskretno, ali ubrzano, ogromnu barijeru koja odvaja više od 50 odsto teritorije Pojasa Gaze koja je pod kontrolom IDF od ostatka okupirane palestinske enklave, pokazuju satelitski snimci u koje su mediji imali uvid.

Poslednjih mjeseci izgrađeno je više od 23 kilometra barijere koja prolazi kroz gradove koje je IDF prethodno razorio.

Taj ograđeni dio obuhvata više od polovine dužine samog obalskog pojasa, koji je dugačak oko 40 kilometara, a širok 11 kilometara, i u kojem živi više od dva miliona Palestinaca.

Nakon što su im predočeni satelitski snimci, Izraelske odbrambene snage (IDF) potvrdile su medijima da su izgradile fizičku barijeru u zoni takozvane žute linije, granice do koje su se izraelske trupe povukle u skladu sa sporazumom o prekidu vatre sa Hamasom.

S obzirom na to da je prekid vatre nestabilan, a Hamas odbija demilitarizaciju i predaju kontrole nad Pojasom Gaze, Izrael se utvrđuje na tom položaju, što pojačava strah Palestinaca da je u pitanju prava granica.

IDF tvrdi da je riječ o "uspostavljanju bezbjednosne zone" opremljene obavještajnim i tehnološkim sistemima i odbija da iznese detalje o konačnoj trasi barijere navodeći da je cilj da ta prepreka sprečavava upade i zaštiti izraelske trupe i naselja u blizini okupirane palestinske enklave.

Libanska vojska raspoređena na jugu zemlje nakon povlačenja izraelskih snaga

Jedinice libanske vojske počele su raspoređivanje u južnom libanskom gradu Zavtar el Garbije nakon povlačenja izraelskih snaga iz tog područja, rekao je visoki libanski bezbjednosni zvaničnik.

Raspoređivanje se sprovodi u okviru plana kojim su posredovale Sjedinjene Američke Države, a koji predviđa da libanska vojska preuzme kontrolu nad djelovima južnog Libana i konfiskuje oružje od Hezbolaha, grupe povezane sa Iranom, dok se izraelske snage postepeno povlače.

Izraelska vojska je juče saopštila da je počela primjenu takozvanog "pilot zonskog programa", a predaja kontrole nad Zavtar el Garbije predstavlja prvi test tog plana.

Liban se nada da će sprovođenje sporazuma omogućiti povratak državne kontrole nad područjem dubine oko 10 kilometara koje je i dalje pod kontrolom izraelskih snaga.

Prema navodima libanskih vlasti, u tom području desetine sela su uništene, a javna infrastruktura, uključujući bolnice, elektrane i pumpe za vodu, teško je oštećena.

Desetine hiljada stanovnika još nisu mogle da se vrate svojim domovima.

Libanska vojska je saopštila da su njene jedinice počele raspoređivanje u Zavtar el Garbijehu, u oblasti Nabatijeh, i pozvala stanovnike da se ne vraćaju u grad dok se bezbjednosna situacija ne stabilizuje.

Izraelski vojni zvaničnik je rekao da pilot program predstavlja test suvereniteta Libanskih oružanih snaga kao jedine zvanične institucije ovlašćene da nosi oružje na tom području.

Izraelski zvaničnici su izrazili sumnju u sposobnost Libana da u potpunosti razoruža Hezbolah, ali smatraju da je sporazum postignut prošlog mjeseca važan korak ka dugoročnom miru sa Libanom.

Iran traži osudu UN zbog američkog napada na nuklearku

Iranski ambasador pri Ujedinjenim nacijama Amir Saeid Iravani zatražio je od Savjeta bezbjednosti Ujedinjenih nacija i generalnog sekretara Antonija Guteresa da osude američki raketni napad na nuklearnu elektranu Darhovin, za koju Teheran navodi da je pod zaštitom Međunarodne agencije za atomsku energiju (IAEA).

U pismu upućenom Guteresu i predsjedniku Savjeta bezbjednosti, Iravani je naveo da se napad dogodio u nedelju oko 3.39 časova po lokalnom vremenu, kada su američke snage ispalile više raketa na nuklearnu elektranu Karun (Darhovin) u izgradnji u provinciji Huzestan.

Iran: Pogođeni američki vojni ciljevi u Kuvajtu i Bahreinu

Iranska Revolucionarna garda saopštila je da je u utorak pogodila američke vojne ciljeve, uključujući sisteme protivvazduhoplovne odbrane u Bahreinu i Kuvajtu, prenijeli su iranski državni mediji.

Garda navodi da je pogodila dva sistema protivvazduhoplovne odbrane i radarsko postrojenje u dvije američke baze u Bahreinu, kao i sisteme protivraketne odbrane, radare i sisteme za prijem satelitskog signala u Kuvajtu.

- Posle ovog radarskog udara, neprijatelj treba da se pripremi za još odlučnije i snažnije talase napada dronovima i raketama - navodi se u saopštenju koje je prenijela iranska agencija Irna.

Saopštenje je objavljeno nakon što su Sjedinjene Države navele da su tokom desete uzastopne noći napada pogodile iranske vojne komandne centre, sisteme protivvazduhoplovne odbrane i položaje za lansiranje raketa.

Gotovo 100 američkih vojnika povrijeđeno u iranskim napadima za dvije nedjelje

Pentagon je saopštio da je tokom protekle dvikje nedjelje eskalacije napada na Iran povrijeđeno gotovo 100 američkih vojnika, dok je Teheran pokrenuo novi talas odmazde nakon desete uzastopne noći udara.

Portparol Pentagona Šon Parnel rekao je da je velika većina povrijeđenih zadobila samo "lakše potrese mozga" i da se 96 odsto njih u međuvremenu vratilo na dužnost.

Parnel je reagovao na pisanje Njujork tajmsa da je uskraćivao informacije o povredama američkih vojnika u iranskim napadima.

Avio-kompanija "Er Frans" obustavila letove za Dubai i Rijad

Francuska aviokompanija "Er Frans" obustavila je letove ka Dubaiju u Ujedinjenim Arapskim Emiratima i Rijadu u Saudijskoj Arabiji zbog bezbjednosne situacije u regionu, saopštila je kompanija.

- Bezbjednost naših putnika i posada je apsolutni prioritet - navodi se u saopštenju Er Fransa, koji je odluku donio zbog pogoršanja bjezbednosnih prilika nakon intenziviranja iranskih udara na zemlje Persijskog zaliva.

Letovi za Rijad biće obustavljeni do 24. jula, odnosno do 25. jula za polaske iz saudijske prestonice, dok su letovi za Dubai suspendovani do 27. jula, odnosno do 28. jula za polaske iz tog grada.

Kompanija je navela da kontinuirano prati razvoj geopolitičke situacije na destinacijama i u vazdušnom prostoru kojim njeni avioni saobraćaju, ističući da će obnavljanje letova zavisiti od dalje procjene bezbjednosnih uslova na terenu.

Posada tankera napustila brod nakon prijavljenog napada u Ormuskom moreuzu

Britanska agencija za pomorske trgovinske operacije (UKMTO) saopštila je da je posada jednog tankera napustila brod nakon što je prijavljeno da je plovilo pogođeno nepoznatim projektilom u Ormuskom moreuzu.

Incident se dogodio osam nautičkih milja istočno od omanskog Limaha, a nadležne vlasti sprovode istragu.

Prema navodima agencije, službenik za bezbjednost kompanije koja upravlja tankerom prijavio je da je posada napustila plovilo i ukrcala se u čamac za spasavanje, kao i da nije prijavljena šteta po životnu sredinu.

UKMTO nije objavio identitet broda niti njegovog vlasnika.

Korpus islamske revolucionarne garde saopštio je da su se dva tankera za naftu zapalila nakon eksplozija dok su pokušavali da prođu južnom rutom Ormuskog moreuza.

Garda je navela da spasilačke ekipe evakuišu posade iz tog područja, ali nije identifikovala plovila.

Za sada nije jasno da li je tanker o kojem je izvestio UKMTO jedan od brodova koje je pomenula IRGC.

SAD: Gađani komandni centri i raketni položaji Irana

U širem saopštenju američke vojske navodi se da je od tri časa ujutru, prema lokalnom vremenu, izveden novi talas napada na Iran.

Američke snage gađale su, kako se ističe, iranske vojne komandne centre, pomorske kapacitete, položaje za lansiranje raketa i dronova, kao i sisteme protivvazdušne odbrane, "kako bi oslabile sposobnost Teherana da nastavi napade na komercijalne brodove koji prolaze kroz Ormuski moreuz".

U saopštenju se podvlači da se plovidba komercijalnih brodova kroz taj važan međunarodni pomorski koridor nastavlja.

Pentagon izveo nove udare na Iran, pojačava vojno prisustvo u regionu

Američka Centralna komanda saopštila je kasno u ponedeljak da su Sjedinjene Države izvele nove napade na Iran, nekoliko sati nakon što je predsjednik Donald Tramp upozorio da će Teheran "platiti" zbog pogibije trojice američkih vojnika u prethodnih nekoliko dana.

Iranski državni mediji javili su da su se eksplozije čule na više lokacija.

SAD istovremeno povećavaju broj borbenih aviona na Bliskom istoku, dok Tramp razmatra naredne korake, rekao je američki zvaničnik.

Prema navodima izraelskog izvora, u Izrael su poslednjih dana stigle desetine američkih aviona-tankera, a očekuje se dolazak još letilica.

Pentagon je saopštio da je od 7. jula gotovo 100 američkih vojnika zadobilo povrede, uglavnom lakše.

Napetosti su pojačane i u drugim djelovima regiona.

Kuvajt je presreo "neprijateljske ciljeve", u Bahreinu su se oglasile sirene za vazdušnu opasnost, dok je Jordan saopštio da je oborio iranske rakete.

Iran je pojačao napade na sve tri zemlje, u kojima su raspoređene američke snage.

Ponovo rastu tenzije

Američka vojska pokrenula novi talas udara na Iran, saopštila je Centralna komanda SAD (CENTCOM). Ističu da je "cilj napada da se dodatno oslabe iranske vojne sposobnosti koje se koriste za napade na komercijalne brodove u Ormuskom moreuzu".

Prethodno, šef Bijele kuće Donald Tramp zaprijetio je snažnim odgovorom nakon pogibije trojice američkih vojnika u napadima za koje Vašington optužuje Teheran.

Si-En-En prenosi da SAD povećavaju broj vojnih aviona na Bliskom istoku usled naglog rasta tenzija sa Iranom, kao i da bi dodatno angažovanje vojnih resursa moglo Trampu da pruži više opcija dok razmatra naredne korake u eskalaciji sukoba.

Sa druge strane, Iranska revolucionarna garda (IRGC) saopštila je da je njena mornarica izvela tri istovremena napada u kojima je, kako tvrdi, nanijela "teške udarce" američkoj vojsci.

Iran je uključen u "rat punih razmjera" sa Sjedinjenim Američkim Državama i mora da prihvati posledice tog sukoba, izjavio je iranski predsjednik Masud Pezeškijan.

Jemenska pobunjenička grupa Huti, koju podržava Iran, objavila je pomorsku blokadu Saudijske Arabije, nakon što su dvije strane prošle nedelje razmijenile vatru, prvi put posle nekoliko godina.

Avio-kompanija "Er Frans" saopštila je da obustavlja letove za Rijad i Dubai zbog pogoršanja bezbjednosne situacije u regionu.

I dok Rojters prenosi da su posrednici Iranu prenijeli predlog za deeskalaciju sukoba, koji bi podrazumijevao desetodnevni prekid vatre radi pronalaženja načina za oživljavanje privremenog sporazuma postignutog prošlog meseca, iranski ministar unutrašnjih poslova Eskandar Momeni nalazi se u poseti Pakistanu, jednom od ključnih posrednika u mirovnim pregovorima dvije strane.

Izraelska vojska započela je "pilot-program" delimičnog povlačenja iz južnog Libana, predavši kontrolu nad tri sela libanskim oružanim snagama, saopštile su Izraelske odbrambene snage (IDF).