Država nema dokaze o vlasništvu za 68.000 kvadrata na Zavali

Zaštitnik imovinsko-pravnih interesa, koji zastupa državu Crnu Goru u više sudskih postupaka koji su pokrenuti od strane naslednika–vlasnika preko 68.000 kvadrata na Zavali kod Budve, neće sporiti pravni osnov tužbenih zahtjeva tužilaca – pravnih naslednika ovog zemljišta, saglasila se Vlada.

U informaciji koju je Zaštitnik dostavio Ministarstvu prostornog planiranja, urbanizma i državne imovine, a taj resor Vladi, ukazano je da izostaju dokazi u korist države i Opštine Budva o valjanom osnovu sticanja predmetne imovine na poluostrvu Zavala.

Pravo na imovinu na Zavali trenutno polažu 124 naslednika – članovi budvanskih starosjedilačkih porodica, koji već godinama pred crnogorskim sudovima traže povraćaj konfiskovane imovine. Informišući ministarstvo o toku više postupaka koji se vode pred crnogorskim sudovima za utvrđivanje prava susvojine na nepokretnostima, Zaštitnik je, između ostalog, konstatovao da dosad izrađeni nalazi vještaka pokazuju da sporno zemljište nije privedeno namjeni, osim izgrađenih objekata infrastrukture na jednoj katastarskoj parceli, za koje vještak nije mogao utvrditi da su izgrađeni shodno smjernicama planskog dokumenta. Ukazali su i da je Vrhovni sud u svojoj odluci iz 2024. godine zaključio da, nakon donošenja rješenja o nacionalizaciji spornog zemljišta 1960. godine, Opštinski narodni odbor nije donosio rješenje o predaji ovog zemljišta Opštini ili drugom licu radi izgradnje turističkih objekta ili radi izvođenja drugih radova, "što bi upućivalo da tužiocima pravo svojine na istom nije moglo prestati".

Ukazano je i na spor pokrenut samo u odnosu na Opštinu Budva, koji se odnosi na obavezujući zahtjev za isplatu protivvrijednosti, odnosno za isplatu faktički eksproprisanog zemljišta na poluostrvu Zavala, za koji je u katastru upisana svojina države Crne Gore. Zaštitnik konstatuje da je Osnovni sud u Kotoru, bez obzira na navedeno, usvojio tužbeni zahtjev 14 tužilaca i obavezao Opštinu Budva da im isplati 8,5 miliona eura.

– U određenim predmetima traženo je i donošenje privremene mjere zabrane otuđenja, opterećenja i izgradnje na predmetnim katastarskim parcelama iz tužbenog zahtjeva – predočila je zaštitnica imovinsko-pravnih interesa države Bojana Ćirović.

To zemljište, kako se konstatuje, bilo je privatno suvlasništvo 13 lica iz sela Rafailovići, u naravi pašnjak, površine 67.804 m2. Danom stupanja na snagu Zakona o nacionalizaciji, ta nepokretnost je bila nacionalizovana i o tome je 1960. godine donijeto rješenje Narodnog odbora Opštine Budva, Odsjeka za privredu i finansije, a na osnovu navedenog rješenja izvršen je upis plombe 22. februara 1965. godine, na osnovu kojeg je predmetno zemljište imalo teret društvene svojine.

– Međutim, predmetno zemljište nikada nije izuzeto iz posjeda bivših vlasnika, niti je izvršeno proglašenje javnog interesa za navedeno zemljište, pa samim tim nije bilo ni eksproprijacije zemljišta od bivših vlasnika uz isplatu pravične nadoknade za izuzeto zemljište. Ovo iz razloga što navedeno zemljište nikada nije bilo u obuhvatu urbanističkih planova, pa samim time nije imalo građevinsku namjenu. Ne postoje dokazi da je provedena procedura koja je morala prethoditi izuzimanju iz posjeda vlasnicima, takođe propisana decidirano Zakonom o nacionalizaciji najamnih zgrada i građevinskog zemljišta, dok u prilog tome ide i činjenica da nije bila riječ o građevinskom zemljištu, još manje o zgradama – naglasila je Ćirović.

Zemljište neizgrađeno i pogodno za vraćanje

U informaciji je ukazano da je država tužena u postupcima koji traju od 2007. godine, a pokrenuti su samo od strane dijela naslednika vlasnika sporne nepokretnosti, kojih sada ima 124. Zaštitnik ukazuje i da je namjera ostalih naslednika da pokrenu tužbe, da je u pitanju neizgrađeno zemljište, pa je kao takvo podobno za vraćanje/priznanje zahtjeva za utvrđenje prava svojine naslednika, da je u pitanju kvadratura od 68.389 m², dok vrijednost kvadratnog metra iznosi 620 eura, odnosno 1.010 eura u predmetu u kojem je tužena samo Opština Budva. Zbog svega toga, Zaštitnik je predložio da se usvoji njihova informacija o sporovima u vezi sa zemljištem na poluostrvu Zavala.

Predložen je i zaključak da se Zaštitnik imovinsko-pravnih interesa Crne Gore ovlasti da ne spori pravni osnov tužbenih zahtjeva tužilaca – pravnih naslednika u visini tužbenog zahtjeva "isključivo utvrđenje prava svojine" u koordinatama iz geodetskog nalaza Uprave za nekretnine od 30.7.2025. godine, u postupcima koji se vode pred Osnovim sudom u Kotoru i pred Višim sudom u Podgorici, kao i u postupcima ubuduće pokretanim za utvrđenje prava svojine na 13 cijelih ili djelimičnih katastarskih parcela, ukupne površine 68.389 kvadrata.

Prilikom uvođenja novog katastra i popisivanjem stvarnih prava vlasništva na osnovu javnog izlaganja za katastarske opštine Bečići i Budva, država Crna Gora je, kako je objašnjeno, izvršila upis svojine na 12 katastarskih parcela koje u cjelini ili dijelom odgovaraju nekadašnjoj čestici zemlje 632/1 KO Kratnji Maini, sa pozivom na Zakon o morskom dobru, a u korist Opštine Budva je predmetno zemljište upisano sa pravom raspolaganja.

Problemi vlasnika 67,8 hiljada kvadrata zemljišta na Zavali stigli do Skupštine: Za svoјu imovinu se bore 17 godina

– Sve prethodno izloženo, a bazirano na materijalnim dokazima, te na dokumentaciji u vidu hronologije upisa i ostalih dokaza pribavljenih u citiranim sudskim postupcima, nesumnjivo potvrđuje da država Crne Gore nije imala valjan pravni osnov za upis prava svojine, kao i da je katastar u Budvi prilikom javnog izlaganja različito postupao u odnosu na iste situacije, te u određenim slučajevima prepisivao ranije faktičko i vlasničko stanje (upis porodice Medin), dok u konkretnom to nije bio slučaj. Nadalje, jasno je da ne postoje dokazi da su stvarni vlasnici obeštećeni, kao ni dokazi da je ikada predmetno zemljište izuzeto iz posjeda vlasnicima, niti njihovim naslednicima, nakon donošenja rješenja od 26. 9. 1960. godine Narodnog odbora Opštine Budva, Odsjeka za privredu i finansije – konstatovano je u informaciji.

Preuzmite našu aplikaciju