Petrovdan - zašto se poklanjaju jabuke i koje vjerovanje stoji iza tog običaja

Među njima je i običaj darivanja jabuka, za koji se vjeruje da donosi sreću i blagostanje.

Petrovdan je posvećen svetim apostolima Petru i Pavlu, najbližim učenicima Isusa Hrista i prvim propovjednicima hrišćanstva, prenosi rts.rs.

Sveti apostol Petar bio je ribar po imenu Simeon. Kada je pošao za Gospodom, dobio je ime Petar. Prvi je među učenicima ispovjedio vjeru u Isusa Hrista. Propovijedao je Jevanđelje u Palestini, Maloj Aziji, Iliriku i Italiji.

Sveti apostol Pavle rođen je kao Savle, u Tarsu. Bio je farisej i gonitelj hrišćana. Kada mu se na putu za Damask javio Gospod, čudesno se preobratio. Na krštenju je dobio ime Pavle i postao apostol.

Propovijedao je od granica Arabije do Španije, među Jevrejima i neznabošcima.

Po zapovijesti cara Nerona oba apostola pogubljena su u Rimu. Petar je raspet na krstu glavom nadole, jer je smatrao da je nedostojan da bude pogubljen na isti način kao njegov učitelj. Pavlu, koji je bio rimski državljanin, istog dana odrubljena je glava.

Za Petrovdan se u narodu vezuju brojni običaji i vjerovanja.

Praznovanje Petrovdana počinje uoči praznika, kada se pale lile – buktinje od mlade kore divlje trešnje ili breze. Pale se na mestima gde se narod okuplja, na trgovima i raskršćima, a prema predanju simbolizuju nekadašnje progone hrišćana. Vjeruje se da na taj način prizivaju dobro zdravlje stoke i blagostanje u domaćinstvu.

Na Petrovdan se, prema narodnom običaju, ne ide u polje, ne prežu se konji i ne počinju teški poljoprivredni radovi.

Narodno predanje kaže da se do Petrovdana jabuke ne seku nožem, jer bi mogao da padne grad koji bi uništio usjeve. Ovaj običaj vezuje se za vjerovanje da Sveti Petar na Petrovdan dijeli jabuke djeci na onom svijetu.

Zbog toga se u nekim dijelovima Srbije i danas neguje običaj da se na Petrovdan jabuke poklanjaju prvim komšijama i donose u crkvu na osvećenje. Prema narodnom vjerovanju, onaj ko tog dana nekome pokloni jabuku imaće sreće tokom cijele godine.

U pojedinim krajevima Srbije običaj je da se pravi petrovača – posebna posna pita sa jabukama. Nekada se pripremala isključivo od sorte jabuka koja nosi naziv petrovača, ali se vremenom taj običaj promijenio, pa se danas pravi od različitih sorti.

Petrovdan je slava pekara i ribara, ali i krsna slava mnogih porodica. Na ovaj dan širom Srbije održavaju se i brojni vašari.

Prema narodnom vjerovanju, Sveti Petar je sa Svetim Savom zamijenio verige, pa se zato kaže da su oko Savindana dani topliji, dok oko Petrovdana ume da zahladi.